Mijlpaal voor Radiotherapie: De MR-Linac is gearriveerd!

Een traject van de lange adem

De komst van de MR-Linac is niet over één nacht ijs gegaan. Het proces begon al in het tweede kwartaal van 2022 met de aanbesteding. Tijdens dit traject moest, met hulp van juristen en de afdeling inkoop van het UMCG, op een zorgvuldige wijze geformuleerd worden wat de MR-linac allemaal zou moeten kunnen. Dit is uiteindelijk de Unity geworden. In 2025 vond een ingrijpende verbouwing van de bunker plaats om deze machine te kunnen huisvesten. Zo moest het dak, dat bestond uit meters(!) dik beton, eruit gezaagd worden om ervoor te zorgen dat de MRI naar binnen getakeld kon worden.

In september 2025 werd het toestel geleverd. Zeer recent zijn de installatie en commissioning afgerond. Tijdens deze laatste fase wordt het toestel technisch en klinisch tot in de kleinste details getest, zodat we zeker weten dat alles aan de hoogste veiligheids- en kwaliteitseisen voldoet voordat de eerste patiënt wordt behandeld.

Nieuwe techniek, nieuwe expertise

Niet alleen het apparaat is nieuw; ook voor het team van Radiotherapie betekent dit een grote verandering. Omdat het zelf vervaardigen van MRI-beelden en het toepassen van zogenaamde online adaptieve radiotherapie nieuw zijn voor de afdeling, hebben de betrokken collega’s de afgelopen periode intensieve trainingen gevolgd.

Unieke kenmerken van het toestel

Wat dit toestel zo bijzonder maakt, is de combinatie van een volwaardige (1.5 Tesla) MRI-scanner met een lineaire versneller (bestralingsapparaat). Dit biedt unieke mogelijkheden:

• Beeldvorming voorafgaand aan de sessie: We kunnen MRI-beelden maken vlak voor de bestraling. Dit levert voor sommige doelgebieden een beter contrast op tussen verschillende weefseltypes.
• Anatomie van de dag: Geen enkel lichaam is elke dag hetzelfde (denk aan de vulling van de blaas of beweging van de darmen). Met de MR-Linac kunnen we de verdeling van de stralingsdosis elke bestraling direct aanpassen aan de anatomie van dat moment.
• Compenseren voor beweging: Dankzij de live beelden kunnen we bewegingen (bijvoorbeeld door ademhaling) van het gebied dat we willen bestralen direct zien. Het apparaat is in staat om hiervoor te compenseren door de bestraling tijdelijk te stoppen wanneer een tumor buiten het bestralingsgebied komt.
• Minder bijwerkingen: dankzij al deze eigenschappen kunnen we het gezonde weefsel beter sparen, wat de kans op bijwerkingen kan verminderen.

Bouwen aan de toekomst

Er staan in Nederland inmiddels 10 MR-Linacs van het type Unity, maar het onderzoek naar MRI-geleide radiotherapie staat nog in de kinderschoenen. Dat biedt ons als UMCG een mooie kans om actief bij te dragen aan de verdere doorontwikkeling van MRI-geleide radiotherapie.

Unieke combinatie van technieken

Het UMCG is 1 van de 3 centra in Nederland waar behandeling met protonentherapie mogelijk is. Met de komst van de MR-Linac beschikt de afdeling Radiotherapie nu over een uniek aanbod aan bestralingstechnieken, namelijk protonentherapie én de MR-linac. Die combinatie wordt wereldwijd maar op enkele plaatsen onder één dak aangeboden. Dit betekent dat we voor onze patiënten altijd de best passende bestralingstechniek kunnen kiezen.

Medio maart klinisch in gebruik

De afdeling verwacht het toestel medio maart klinisch in gebruik te nemen. Op 12 februari is de officiële opening om met collega’s te vieren dat deze mijlpaal bereikt is. We zijn trots op het team dat dit complexe project in goede banen heeft geleid en kijken uit naar toekomstige ontwikkelingen omtrent MRI-geleide radiotherapie.